Cmentarz komunalny - Stawki

del.icio.usFacebook


Położenie cmentarza - mapy

stawki2.jpg

Opis cmentarza

zabudowany.png
Położenie

Cmentarz położony na terenie zabudowanym u zbiegu ulic Rubinowej i Turkusowej, przy Turkusowej 24. Od północy graniczy z ulicą Turkusową, od zachodu i południa z ul. Rubinową, a od wschodu z nieużytkami.

Podstawowe informacje
Data założenia 1912
Wyznanie komunalny - wykorzystywany był dla biedniejszej ludności lewobrzeża wszystkich nacji i religii
Ówczesna parafia Rudak-Stawki, do 1904 Toruń (Nowe Miasto)
Status zlikwidowany
Powierzchnia ~0,25ha (Geoportal Miasta Torunia)
Nr działki 879
Kształt zbliżony do kwadratu
Najstarszy zachowany nagrobek -
Istniejąca dokumentacja ?
Zagrożenia śmieci
Stan zachowania UPAMIĘTNIONY SYMBOLICZNIE, typ IIa
Data zamknięcia, likwidacji 1945, 2006

Ze względu na brak dokumentacji nie można ustalić czasu powstania cmentarza. Po raz pierwszy pojawia się na mapach w 1930 r. Wg wiadomości nieoficjalnych nagrobki uprzątnięto w 2006 r.

Roślinność
Drzewa brzoza, sosna, dąb
Krzewy -
Inne trawa

Brak alei lub niemożliwa do wyodrębnienia. Brak zarejestrowanych pomników przyrody. Układ cmentarza nieznany.

Nagrobki i inne elementy
Nagrobki
Rodzaj Istnienie Ilość Data powstania Materiał Uwagi
Cenotafy NIE - - - -
Cippusy NIE - - - -
Grobowce NIE - - - -
Krzyże NIE - - - -
Mogiły obmurowane NIE - - - -
Obejścia NIE - - - -
Obeliski NIE - - - -
Płyty poziome NIE - - - -
Płyty pionowe NIE - - - -
Przyścienne NIE - - - -
Elementy
Rodzaj Istnienie Ilość Data powstania Materiał Uwagi
Mur ogrodzeniowy NIE - - - -
Brama NIE - - - -
Kościół NIE - - - -
Kaplica NIE - - - -
Inne NIE - - - -

Brak informacji na temat grobów o znaczeniu historycznym oraz osób szczególnie zasłużonych.

Inskrypcje

Brak ze względu na likwidację nagrobków.


Galeria zdjęć

fot. Michał P. Wiśniewski, 2015

{$caption}
fot. 1
{$caption}
fot. 2
{$caption}
fot. 3
{$caption}
fot. 4
{$caption}
fot. 5
{$caption}
fot. 6
{$caption}
fot. 7
{$caption}
fot. 8
{$caption}
fot. 9
{$caption}
fot. 10
{$caption}
fot. 11
{$caption}
fot. 12
{$caption}
fot. 13
{$caption}
fot. 14
{$caption}
fot. 15
{$caption}
fot. 16

fot. Michał P. Wiśniewski, 2013

{$caption}
fot. 1
{$caption}
fot. 2
{$caption}
fot. 3
{$caption}
fot. 4
{$caption}
fot. 5

Renowacja

Niemożliwa ze względu na likwidację nagrobków. W sierpniu 2015 r. toruński Wydział Środowiska i Zieleni wydzielił teren cmentarza poprzez ustawienie głazów tak by dalsze rozjeżdżanie terenu przez auta oraz parkowanie było niemożliwe. Zamontowano również tabliczki z błędnym rodzajem cmentarza, co zostało skorygowane.


Historia cmentarza

Powstał jako nowy cmentarz dla mieszkańców Rudaka i Stawek. Już w 1908 roku gmina ewangelicka Rudak-Stawki zwracała się o zlustrowanie terenu przeznaczonego potencjalnie pod cmentarz przez lekarza powiatowego. Niestety, wybrany teren miał zbyt wysoki poziom wód gruntowych i cmentarza nie założono. Kolejną próbę podjęto w 1912 roku: w piśmie do wójta gminy Podgórz z 7 sierpnia czytamy że „cmentarz tutejszej gminy musi zostać zamknięty, ponieważ jest przepełniony”. Na założenie nowego cmentarza tutejsza gmina zakupiła kawałek ziemi od właściciela Augusta Sodtke. W tym momencie gmina była już w posiadaniu opinii lekarskiej o wybranym miejscu i opinię władz twierdzy. Przedłożono również regulamin cmentarza, pochówków i opłat. Nowy cmentarz miał być jednak cmentarzem komunalnym, nie zaś wyznaniowym. Z końcem sierpnia gmina uzyskała wszelkie stosowne pozwolenia i najprawdopodobniej jeszcze w 1912 roku cmentarz został otwarty. Możliwe, że spadek liczby ludności ewangelickiej w okolicach Torunia po 1920 roku spowodował, że cmentarz ten nie zdążył się całkowicie zapełnić do 1945 roku. Wiadomo, że był wymieniany w inwentaryzacji własności kościołów ewangelickich z jesieni 1940 roku jako własność parafii Rudak-Stawki jako jeden z trzech: „cmentarz na Rudaku, stary cmentarz na Stawkach, nowy cmentarz na Stawkach.” Po 1945 roku opuszczony, zdewastowany. Splantowany w 2006 roku.


Bibliografia:

  1. M. Wiśniewski, Turkusowe konfabulacje, blog Kamień na kamieniu, tekst z 21.08.2015, https://kamiennakamieniu.wordpress.com/2015/08/21/turkusowe-konfabulacje/
  2. M. Wiśniewski, Turkusowe konfabulacje sprostowane, blog Kamień na kamieniu, tekst z 24.12.2015, https://kamiennakamieniu.wordpress.com/2015/12/24/turkusowe-konfabulacje-sprostowane/
  3. P37 S27 Ciechocinek, 1:100 000, Wojskowy Instytut Kartograficzny, 1930. comp.jpg
  4. Program ochrony nekropolii Torunia, dokument niepublikowany, 2013.

O ile nie zaznaczono inaczej, treść tej strony objęta jest licencją Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivs 3.0 License